Summio

Aklat

Ang Sining ng Pagmamahal

Malalimang pagsusuri sa mga rebolusyonaryong ideya ni Erich Fromm tungkol sa pag-ibig bilang isang sining, hindi lamang isang damdamin, at kung paano ito aktibong linangin.

27 min basahin

Available sa

Preview ng buod

Ang Sining ng Pag-ibig: Isang Malalimang Pagsusuri kay Erich Fromm

Kamusta! Pag-usapan natin ang isa sa mga pinakatanyag na libro, ang "The Art of Loving" ni Erich Fromm. Kalimutan mo muna kung ano ang akala mong pag-ibig – yung parang kidlat na tumama, yung 'soulmate' na hinahanap mo, o yung basta na lang masarap sa pakiramdam. Ayon kay Fromm, isang napakatalinong sikologo at pilosopo, "Teka muna, mas malalim pa diyan 'yan." Sinasabi niya na ang pagmamahal ay isang sining, tulad ng pagpipinta o pagtugtog ng piyano. At tulad ng anumang sining, kailangan nito ng kasanayan, kaalaman, disiplina, at napakaraming pagsasanay. Hindi ito bagay na basta na lang dumarating; ito ay isang bagay na aktibo mong ginagawa. Hindi lang ito basta 'feel-good' na libro; ito ay isang seryoso at nagpapaisip na pagtalakay sa kung ano talaga ang ibig sabihin ng tunay na pakikipag-ugnayan sa kapwa, sa ating sarili, at sa mundo sa ating paligid. Isinulat ni Fromm ito noong kalagitnaan ng ika-20 siglo, pero sa totoo lang, mas nararamdaman ang kahalagahan ng kanyang mga ideya ngayon sa ating panahon na sobrang konektado pero madalas ay nakahiwalay din. Tinatanong niya ang pinakapundamental na bahagi ng pagiging tao: "Paano nga ba tayo tunay na nagmamahal?" At ang spoiler alert: mahirap ito, mapaghamon, pero sa huli, napakagantimpala.

Panimula: Pag-ibig Bilang Sining, Hindi Lamang Damdamin

Sinimulan ni Fromm ang kanyang talakayan sa pamamagitan ng paghamon sa pinakakaraniwang maling pagkaunawa tungkol sa pag-ibig: na ito ay usapin lamang ng swerte, paghahanap ng tamang tao, o isang pakiramdam na darating o hindi. Binibigyang-diin niya kung paano tayo binobomba ng ating lipunan ng mga imahe ng romantikong pag-ibig – sa mga pelikula, kanta, at patalastas – pero bihirang turuan tayo kung paano magmahal. Natututo tayong kumita, mamahala ng pera, maging matagumpay sa negosyo, pero ang pinakapundamental na kakayahan ng tao, ang kakayahang magmahal, ay hinahayaang nakadepende na lang sa tsansa at kutob. Tinawag ni Fromm itong "isang napaka-kakaibang kontradiksyon." Kung ihahambing natin ang pagkahulog sa pag-ibig (falling in love) na tila pasibo at minsan ay nagkataon lang, sa pagmamahal (loving) na aktibo at sinadya, makikita natin ang pagkakaiba. Ang pagkahulog sa pag-ibig, ayon sa kanya, ay madalas isang pansamantalang, matinding estado na maaaring lumipas. Ang tunay na pag-ibig, gayunpaman, ay isang matatag na oryentasyon ng ating pagkatao, isang malalim na dedikasyon na nangangailangan ng pagbibigay at paglago, hindi lang pagtanggap. Ito ay tungkol sa aktibong pakikipag-ugnayan sa mundo at sa iba sa paraang nagtataguyod ng paglago at koneksyon. Inihahalintulad niya ito sa pagkakaiba ng taong gustong maging pintor at taong talagang pintor – ang huli ay inaalay ang sarili sa sining, nag-aaral ng mga teknik, nagsasanay nang masigasig, at nagtitiyaga sa mga hamon. Iginiit ni Fromm na ang maling pagkaunawang ito sa pag-ibig ay may malalaking epekto. Kung titingnan natin ang pag-ibig bilang isang 'commodity' o bagay na hinahanap natin sa halip na pinapanday, nagiging mga 'konsumer' tayo ng pag-ibig, laging naghahanap ng susunod na mas maganda, madaling masiyahan, at mabilis sumuko kapag naging mahirap ang relasyon. Ito ay nagdudulot ng mababaw na koneksyon at malalim na pakiramdam ng kalungkutan, kahit napapaligiran pa tayo ng mga tao.

Ang Problema sa Pananaw ng Modernong Lipunan sa Pag-ibig

Malaki ang puna ni Fromm sa kung paano hinuhubog ng kapitalistang lipunan noong ika-20 siglo ang ating pagharap sa pag-ibig. Napansin niya na may tendensiya tayong ituring ang lahat, kasama na ang mga relasyon, na parang transaksyong pang-ekonomiya. Nag-iisip tayo sa paraan ng "pagbebenta ng sarili" at "pagbili" ng pinakamagandang posibleng kapareha, tulad ng pagbili ng mga produkto. Ang diin ay nasa kaakit-akit na anyo, katayuan sa lipunan, at isang magandang "package deal." Ang tagumpay sa mga relasyon ay madalas sinusukat sa kung gaano tayo ka-kaakit-akit sa "personality market." Ang "market orientation" na ito ay nagpapahirap sa tunay na pagiging malapit sa isang tao. Paano ka tunay na makakakonekta sa isang tao kung patuloy mong sinusuri ang kanyang halaga sa merkado at ang sa iyo? Nagtataguyod ito ng pakiramdam ng pagiging dayuhan (alienation), mula sa ating sarili at sa iba. Nagiging malayo tayong tagamasid ng ating sariling buhay at relasyon, nakatuon sa pagpapakita at pagganap sa halip na sa tunay na kahinaan at koneksyon. Bukod pa rito, ang kultura ng agarang kasiyahan at pagiging 'disposable' ay lumalawak din sa mga relasyon. Kung hindi gumagana nang perpekto ang isang bagay, o kung makaranas tayo ng mga paghihirap, ang mensahe ng lipunan ay madalas na lumipat na lang, humanap ng "mas maganda," o sumubok ng ibang produkto. Pinipigilan nito tayo na mapaunlad ang pasensya at pagtitiyaga na kailangan upang malampasan ang mga kumplikasyon ng tunay at pangmatagalang pag-ibig.

Pag-ibig Bilang Kakayahang Dapat Paunlarin

Kung ang pag-ibig ay hindi lang basta damdamin, ano ito? Tinukoy ito ni Fromm bilang isang aktibidad, isang panloob na kapangyarihan ng tao. Hindi ito pasibo; ito ay isang bagay na ginagawa natin. Hinati niya ang mga pangunahing elemento ng aktibidad na ito: Malasakit (Care), Responsibilidad (Responsibility), Respeto (Respect), at Kaalaman (Knowledge). Malasakit (Care): Ito ang aktibong pag-aalala para sa buhay at paglago ng minamahal. Hindi ito isang panandaliang emosyon kundi isang tuluy-tuloy na pagsisikap. Kung nagmamalasakit ka sa isang tao, nais mo siyang umunlad at maging masaya, at aktibo kang nag-aambag dito. Responsibilidad (Responsibility): Hindi ito tungkol sa obligasyon na nakakabigat, kundi isang kusang-loob na kilos ng pagtugon sa mga pangangailangan ng ibang tao. Ito ay ang kakayahang sabihing, "Ako ay responsable para sa iyo," na nangangahulugang handa akong ibigay ang aking sarili upang isulong ang iyong paglago at kagalingan. Respeto (Respect): Tinukoy ni Fromm ang respeto (mula sa Latin na respicere, ang tumingin) bilang ang kakayahang makita ang isang tao kung sino talaga siya, upang magkaroon ng kamalayan sa kanyang natatanging pagkatao. Nangangahulugan ito ng pagnanais na ang kabilang tao ay lumago at umunlad sa sarili niyang paraan, hindi upang hubugin ayon sa ating sariling mga kagustuhan o inaasahan. Kaalaman (Knowledge): Ito ay higit pa sa mababaw na pagkakakilala. Ang tunay na kaalaman ay nangangailangan ng pagtagos sa ibabaw at pag-unawa sa esensya ng kabilang tao. Ito ay tungkol sa pag-unawa sa kanilang mga saya, takot, pag-asa, at pakikibaka mula sa kanilang pananaw. Nangangailangan ito ng empatiya at kahandaang maging mahina rin. Binigyang-diin ni Fromm na ang mga elementong ito ay magkakaugnay. Hindi mo maaaring tunay na alagaan ang isang tao kung hindi mo siya nirerespeto, at hindi mo siya nirerespeto kung hindi mo siya kilala. At lahat ng ito ay nangangailangan ng pagsisikap at dedikasyon.

Mga Pangunahing Tesis: Ang mga Sentral na Argumento ng "The Art of Loving"

Naglatag si Fromm ng ilang sentral na argumento na bumubuo sa pundasyon ng kanyang aklat. Hindi lang ito basta mga abstract na ideya; ito ang mga pundamental na konsepto para sa pag-unawa sa pag-ibig bilang isang kasanayan. Tesis 1: Ang Pag-ibig ay isang Sining, Nangangailangan ng Kaalaman at Pagsisikap. Ito ang pangkalahatang tema. Iginiit ni Fromm na tulad ng anumang sining, ang pag-ibig ay nangangailangan ng kahusayan sa pamamagitan ng pag-aaral, pagsasanay, at dedikasyon. Kailangan nating unawain ang mga prinsipyo nito, paunlarin ang mga teknik nito, at italaga ang ating sarili sa pagsasabuhay nito. Hindi natin inaasahan na magiging mahusay tayong pianista nang walang mga aralin at walang katapusang oras ng pagsasanay, ngunit madalas nating inaasahan na magiging bihasa tayo sa pag-ibig nang walang halos walang paghahanda. Hinahamon ng tesis na ito ang romantikong ideya ng pag-ibig bilang purong spontaneity at binibigyang-diin ang aktibo at disiplinadong kalikasan ng tunay na koneksyon. Tesis 2: Ang Modernong Lipunan ay Humahadlang, Kaysa Tumutulong, sa Pag-unlad ng Pag-ibig. Kritikal si Fromm sa mga umiiral na istrukturang panlipunan at pang-ekonomiya na nagtataguyod ng pagiging dayuhan, pagkonsumo, at kababawan. Iginiit niya na ang diin sa materyal na tagumpay, ang "personality market," at ang pagiging 'commodity' ng mga relasyon ay lumilikha ng malalaking balakid sa pagsasabuhay ng sining ng pagmamahal. Sa halip na magtaguyod ng tunay na koneksyon, madalas hinihikayat ng lipunan ang pagiging makasarili, narsisimo, at pagtuon sa panlabas na pagpapatibay, na nagpapahirap sa pagkamit ng tunay na pagiging malapit sa isa't isa. Tesis 3: Ang Puso ng Pag-ibig ay Nasa Pagbibigay, Hindi Pagtanggap. Salungat sa karaniwang pagnanais na maging mahal, binibigyang-diin ni Fromm na ang esensya ng pagmamahal ay pagbibigay. Ang pagbibigay na ito ay hindi tungkol sa mga materyal na bagay kundi sa pagbibigay ng mga bahagi ng sarili: saya, interes, pag-unawa, kaalaman, katatawanan, at sigla. Ito ay tungkol sa aktibong pagpapahayag ng ating pagiging buhay at kapangyarihan. Ang pagbibigay, sa ganitong kahulugan, ay ang pinakamataas na ekspresyon ng kakayahan at nagbubunga ng pakiramdam ng kasaganaan at kasiyahan, sa halip na pagkaubos. Tesis 4: Ang Matatag na Pag-ibig ay Pagsasama na Nagpapanatili ng Indibidwalidad. Pinag-iiba ni Fromm ang mga hindi pa matatag na anyo ng pag-ibig, kung saan ang mga indibidwal ay naghahanap na mapagtagumpayan ang pagiging hiwalay sa pamamagitan ng pagsasanib sa iba (madalas na humahantong sa pagkawala ng sarili), at ang matatag na pag-ibig. Ang matatag na pag-ibig ay nagsasangkot ng pagsasama ng dalawang indibidwal sa paraang napapanatili ang kanilang integridad at pagiging natatangi. Ito ay isang "pagtayo nang magkasama" habang nananatiling hiwalay na mga indibidwal, isang paradoksikal na estado ng pagiging magkasama sa pagiging hiwalay. Tesis 5: May Iba't Ibang Anyo ng Pag-ibig, Lahat Nakaugat sa Parehong Pangunahing Prinsipyo.

Mga Pangunahing Ideya: Paghimay sa mga Konsepto ni Fromm

Suriin natin nang mas malalim ang ilan sa mga pangunahing konsepto na ipinakilala ni Fromm. Ito ang mga bumubuo sa kanyang natatanging pananaw sa pag-ibig.