Summio

Kitob

43 ta tarakan boshingizda. Hayotimizni zaharlovchi psixologik va psixiatrik sindromlar

Hayotingizni buzayotgan psixologik sindromlar – ichki "baqir-chaqirlar" bilan kurashishga yordam beradigan kitob. O'zingizni tanib, hissiyotlaringizni boshqarishni o'rganing.

15 daq. o‘qish

Mavjud tillar

Qisqacha mazmun parchasi

43 Таракана: Асабларни Бузувчи Ички Қўшнилар билан Қандай Курашиш Керак?

Ҳаётимизда баъзида шундай ҳолатлар бўладики, гўё бошимиз ичида минглаб майда, кўринмас хашаротлар тинчлик бермайди. Улар бизни қўрқоқ, ўзига ишонмайдиган, ҳаддан ташқари хавотирли ёки атрофдагиларга доим ёрдам беришга ошиқадиган қилиб қўяди. Худди шундай 'Паника', 'Аёвсиз Ўз-ўзини Танқид Қилиш' ва 'Ҳаммага Ёрдам берувчи' каби персонажлар бизнинг 'ички коммуналкамиз'ни эгаллаб олгандай бўлади. Агар сизга бу ҳолат таниш бўлса, демак, Юн Гонинг "43 таракана в твоей голове" китоби сиз учун айнан шу нон-стоп меҳмонларни уйдан ҳайдаш бўйича шахсий қўлланмадир. Муаллиф, корейс психологи Юн Го, ўзи ҳам оғир касаллик, стресс ва доимий хавотирлар гирдобида қолган. Энди эса у миллионлаб одамларга ўзларининг эмоционал тузоқларини микроскоп остида кўришга ёрдам бермоқда. Бу китоб бизга хаосга тўла бошимизни тартибга солиш, асабларимизни тинчлантириш ва ҳақиқий ўзимизни топиш йўлини кўрсатади. Агар сиз ҳам ички 'жинлар'ингиз билан ҳисоб-китоб қилиб, бошингиздаги 'турар жой'ни бўшатишга тайёр бўлсангиз, бу китоб сиз учун ажойиб имконият.

Кириш: Бошимдаги Коммуналкага Хуш Келибсиз

Ҳеч бўлмаса бир марта эрталаб уйғонганингизда, ичингизда номаълум бир 'дикий концерт' кетаётгандек туйилганми? Ким дирижёрлик қилаётганини билмайсиз, лекин ҳаммаси сизнинг энг ёқтирмайдиган ҳиссиётларингиз иштирокидаги 'вечеринка'дек эшитилади. Юн Го ўзининг "43 таракана в твоей голове" китобида бу ҳолатга бошқача қарашни таклиф қилади. У нафақат муаммоларни санайди, балки уларга ном беради, гўёки коммунал уйдаги қўшниларингиз билан танишаётгандек. Ва энг муҳими – улар билан келишиб олиш ёки, агар мутлақо иложи бўлмаса, уларни 'кўчириб юбориш' йўлларини таклиф қилади. Тасаввур қилинг, бу 43 та синдромнинг ҳар бири – бошингизга кириб олган алоҳида 'таракан'. Улар кичкина ва сезилмайдиган бўлиши мумкин, ёки жудаям 'дадил', потолокда юриб, ухлашингизга йўл қўймайдиган бўлиши ҳам мумкин. Улар сизнинг энергияингизни сўриб олади, кайфиятингизни бузади, муносабатларингизни барбод қилади. Лекин яхши янгилик шундаки, уларни аниқлаш мумкин. Юн Го бу маълумотларни тўплаб, уни тушунарли ва осон шаклга солиб бериш учун катта иш қилган. Китоб сизга қуйидагиларни ваъда қилади: Хавотир автопилотида яшашни тўхтатиш. Бу доимий бир нарсадан қўрқиш, хавотирланиш, ва бу ҳаётни жуда қийинлаштиради. Ички хаосни жиловлашни ўрганиш. Ҳеч бўлмаса бир кечага, лекин бу ҳам ғалаба, тўғрими? Ички 'тараканлар'ни исмлари билан таниб олиш. Бу тунда ким сизни ухламай қўйишини билишдек гап. Нега кайфият ва иродани бошқариш шунчалик қийинлигини тушуниш. Кўпинча бу сизни айбингиз эмас, балки қайсидир синдром устунлик қилган. Муаллиф бу 'зиёнкешлар' нега бизда пайдо бўлишини, нима уларни 'запускать' қилишини ва энг муҳими, қандай қилиб уларни тинчлантиришни жуда осон тушунтиради. Айтганча, аудиокитоб ҳам алоҳида нарса. У ерда шундай ажойиб актёрлар ва мусиқа борки, гўёки сиз ҳам бу 'тараканлар рақси'да иштирок этаётгандек туюлади. Қисқа қилиб айтганда, агар ички 'жинлар'ингизни тартибга солишга ва бошингиздаги 'турар жой'ни бўшатишга тайёр бўлсангиз, бу китоб сизга керакли нарса.

Китобнинг Асосий Тезислари: Қўшнилар Билан Танишамиз

Китобнинг асосий ғояси шундан иборатки, кайфиятимиз, хавотирларимиз ва муносабатларимиздаги кўплаб муаммолар онгсиз психологик синдромлардан келиб чиқади. Юн Го уларни 'тараканлар' деб атайди ва улар 43 та. Бу ҳар кимда ҳаммаси 43 та бор дегани эмас, лекин кўпчилигимизда энг кўп муаммо туғдирадиган бир нечта 'севимли'лари бор. Муаллиф ўзига қарши курашиш ўрнига, бу синдромларнинг табиатини тушуниб, улар билан яшашни ёки уларни самарали неутраллаштиришни ўрганишни таклиф қилади.

Тезис 1: Психологик Синдромлар – Бу Приговор Эмас, Балки Карта

Юн Го бу 'тараканлар'ни бирор даволаб бўлмайдиган касаллик эмас, балки бизнинг психикамизнинг ўзига хос жиҳатлари, деб таъкидлайди. Улар ҳаётий тажриба, тарбия, стресслар таъсирида шаклланган. Улар худди картадек, қаерда биз заиф эканлигимизни, қайси триггерлар бизни 'запускать' қилишини кўрсатиб беради. Бу картани тушуниш адашиб кетмасликка ёрдам беради. Мисол: 'Абадий Қутқарувчи' синдроми, бунда инсон ўзини унутиб, доимий равишда ҳаммага ёрдам беришга уринади. Бу болаликдаги тажриба билан боғлиқ бўлиши мумкин, қачонки бола ўзи фойдали бўлганидагина яхши кўрилишини ҳис қилган. Буни англаб етган инсон соғлом чегараларни ўрнатишни бошлаши мумкин.

Тезис 2: Ўз-Ўзини Танқид Қилиш – Ақлий Саломатликнинг Асосий Зиёнкеши

Энг кўп тарқалган 'тараканлардан' бири – бу ички танқидчи. У доимий равишда сиз етарлича яхши эмаслигингизни, ҳамма сиздан яхшироқ қилишини, сиз хато қилганингизни шипширади. Бу овози шунчалик баланд бўлиши мумкинки, барча позитив жиҳатларни тўсиб қўяди. Юн Го конструктив танқидни деструктив ўз-ўзини танқид қилишдан ажратишни ўрганишни таклиф қилади. Нима қилиш керак? Ички танқидчи ишга тушганда уни пайқаш ва унга савол бериш: 'Бу ростми?', 'Бу ким айтяпти?', 'Бунинг ўрнига нима қилсам бўлади?'

Тезис 3: Хавотир – Бу Душман Эмас, Балки Сигнал

Муаллифнинг ўзи ҳам бошдан кечирган хавотирли ҳолатлар – китобнинг марказий мавзуларидан бири. Юн Го хавотир организмнинг хавфга табиий реакцияси эканлигини, лекин замонавий дунёда у кўпинча сурункали ва асоссиз бўлиб қолишини кўрсатади. Китоб хавотирни нима 'запускать' қилишини ва назоратни қандай қайтариб олишни тушунишга ёрдам беради. Восита: Нафас олиш машқлари, медитация, онглилик – буларнинг ҳаммаси 'заземлиться' ва хавотир даражасини пасайтиришга ёрдам беради.