Summio

Video sa YouTube

Paano Pinagbayad ng Spotify ang mga Pirata. Pagsusuri ng Estratehiya sa Negosyo

Kwento ng isang binata na nakakita ng solusyon kung saan ang iba ay nakakita lang ng katapusan, at lumikha ng serbisyong bumago sa industriya ng musika habambuhay.

23 min basahin

Available sa

Preview ng buod

Paano Natalo ng Spotify ang Piracy at Binago ang Musika: Isang Kwento ng Tagumpay

Kamusta, mga kaibigan! Ngayon, pag-uusapan natin ang isang kwentong talaga namang nagpabago sa industriya ng musika – ang kwento ng Spotify. Isipin mo, 2003 pa lang, nagkakagulo na ang mundo ng musika dahil sa internet. Bumagsak ang kita ng mga record labels, nagkakaso sila kung kani-kanino, mula sa Napster hanggang sa mga estudyante na nagda-download lang ng kanta. Akala ng marami, tapos na ang musika na alam natin. Pero habang ang mga malalaking kumpanya ay nagpipilit na bawal ang internet at libreng musika, may isang binata mula sa Stockholm, si Daniel Ek, na nakakita ng ibang paraan. Naintindihan niya na hindi naman talaga gustong magnakaw ng musika ng mga tao. Ang gusto lang nila ay 'yung madali at maginhawa. Kaya naisip niya, paano kung gawin nating sobrang dali at convenient ang pagkuha ng musika nang legal? At doon nagsimula ang lahat. Tingnan natin kung paano ang simpleng ideya na ito ay hindi lang lumaban sa piracy, kundi nagpatayo pa ng isang pandaigdigang imperyo na nagpabayad sa buong mundo para sa musika.

Ang Simula: Mula sa Masungit na Parte ng Stockholm Patungo sa Milyon-milyong Manonood

Kalimutan muna natin ang Silicon Valley na puno ng swimming pools at mamahaling bahay. Ang kwento natin ay nagsimula sa Rågsved, isang lugar sa Stockholm na kilala sa mga manggagawa. Dito, hindi usapan ang mga startup; dito, kailangan mong magsikap para umasenso. Ang musika, parang nakatira na sa bahay ni Daniel Ek. Ang nanay niya ay makeup artist ng mga artista, at siya mismo ay mahilig tumugtog ng gitara, pangarap maging rockstar. Pero iba ang takbo ng utak niya. Habang ang iba ay naghahanap ng inspirasyon, nakikita niya ang musika bilang isang sistema. Ang analytical na talino niya ay lumabas na agad. Sa edad na 13, nag-aaral na siya ng programming gamit ang mga libro. Sa edad na 14, gumagawa na siya ng mga website para sa mga lokal na negosyo, kumikita na ng sarili niyang pera. Pagdating niya ng 18, may maliit na siyang web design company na kumikita ng $10,000 kada buwan. Nagha-hire siya ng mga kapwa niya kabataan na nakilala niya online. Bakit? Mas mura at mas masaya daw kasi siyang katrabaho ang matatalino at batang tao na hindi pa masyadong nasasanay sa mga corporate na gawi. Pagdating niya ng 22, parang na-'hack' na niya ang sistema. Gumawa siya ng 'Advertigo' – isang platform para sa targeted advertising. Napansin ito ng mga malalaking players, lalo na ni Martin Lorentzon. Si Martin, 14 taon ang tanda kay Daniel, ay co-founder ng 'TradeDoubler' – isa sa mga unang European internet advertising networks na nag-IPO at nagpayaman sa mga founders nito. Si Martin, milyonaryo na, pero parang nagsawa na sa dati niyang negosyo. Hindi lang siya pumunta para makipagkilala kay Ek; nag-alok siya ng isang bagay na hindi kayang tanggihan ni Daniel: mahigit isang milyong dolyar para sa kanyang startup. Ang dapat sana ay isang ordinaryong business meeting lang. Pero hindi ito nangyari. Imbes na mga graphs at ad reach, nag-usap sila ng ilang oras tungkol sa halos lahat ng bagay. Sa huli, nagkamayan sila. Naisara ang deal, naging milyonaryo si Daniel. At ang ginawa niya? Bumili ng Ferrari at apartment sa mamahaling parte ng Stockholm. Pero ang taong nagbigay sa kanya ng tseke, si Martin, ang siya lang ang makakaunawa kung bakit parang nasusuka si Daniel sa lahat ng karangyaan na iyon.

Ang Krisis ng Milyonaryo at Ang Pagsilang ng Ideya

Nagpakasarap muna si Daniel sa buhay milyonaryo, pero hindi nagtagal, napaisip siya: 'Yun na ba 'yun?' Naramdaman niyang sobrang hindi siya masaya. Ang krisis na ito ay naging matindi kaya binenta niya ang Ferrari, nagligpit ng gamit, at umuwi sa bahay ng magulang niya sa probinsya. Doon, ilang oras siyang tumutugtog ng gitara, nakikinig sa musika, sinusubukang alalahanin kung sino siya bago siya naging milyonaryo. Kasabay nito, sa isang malaking apartment sa gitna ng Stockholm, nakaupo sa isang lumang kutson, ay si Martin Lorentzon. Mas mayaman siya kay Daniel, pero pareho sila ng pakiramdam – parang wala silang mapuntahan sa buhay. Nagkita sila nang madalas – dalawang milyonaryong nag-iisa, hindi alam ang gagawin. Naglalakad sila sa mga parke, nanonood ng sine, hanggang sa isang araw, pareho silang nainis sa isang bagay: ang musika. Noong mga panahong iyon, ang hirap makinig ng musika. Bibilhin mo ang CD na mahal, o kaya magda-download ka sa mga pirated sites. At doon sila nabigyan ng ideya. Gusto nilang gumawa ng sistema na kasing bilis ng pag-iisip mo, na parang lahat ng musika sa mundo ay nasa hard drive mo na. At doon na nagsimula ang lahat. Ang pangalang 'Spotify' ay nagmula sa aksidente. Naghihiyawan sila ni Daniel at Martin mula sa magkaibang kwarto, nagbibigay ng mga suhestiyon para sa pangalan. May sinigaw si Martin. Hindi narinig ni Daniel nang maayos, kaya isinulat niya, 'Spotify'. Agad niya itong ginuogle: 'Walang kapareho, perpekto!' Nagbigay si Lorentzon ng isang milyong euro para sa simula. Noong Hunyo 2006, naitatag ang Spotify. Si Daniel Ek ang naging CEO, at si Martin Lorentzon ang Chairman at pangunahing investor sa mga unang taon. Siya ang nagbayad ng sweldo ng mga developers, renta ng opisina, at mga lisensya sa mga record labels, hanggang sa dumating ang venture capital. Kaya hanggang ngayon, mas marami pa rin ang shares at boto ni Lorentzon sa Spotify kaysa kay Ek. Siya ang nag-risk ng sariling pera noong mga panahong walang naniniwala na papayag ang mga labels na bigyan sila ng lisensya para sa musika.

Ang Industriya ng Musika Bago ang Spotify: Saradong Sistema ng mga Higante

Bago pa dumating ang internet, ang industriya ng musika ay parang isang napakasara-saradong sistema. Apat na higante – Universal Music, Sony BMG, Warner Music, at EMI – ang kumokontrol sa lahat: produksyon ng records, distribusyon sa mga tindahan, promotion sa radyo, at mga kontrata sa mga artista. Kung gusto mong marinig ang musika mo ng tao, iisa lang ang daan mo: makipagkasundo sa isa sa apat na ito. Sila ang nagdedesisyon kung sino ang irerekord, ano ang ipo-promote, magkano ang babayaran, at siyempre, magkano ang kikitain nila. Ang isang album sa tindahan ay nagkakahalaga ng $15-20. Sa perang ito, ang artista ay makakakuha lang ng $1-2, mga 10%. Ang natitira ay napupunta sa label, tindahan, distributor, at marketing. Ang sistema ay ginawa para ang mga nasa gitna ang kumita ng mas malaki kaysa sa mga lumikha. Tapos dumating ang internet. Noong 1999, lumabas ang Napster – isang programa na nagpapahintulot sa mga tao na magbahagi ng MP3 files direkta sa internet. Sa loob ng isang taon, may 26 milyong users na ang Napster. Para lang maintindihan mo ang laki nito: noong panahong iyon, maliit pa lang ang porsyento ng populasyon ng mundo na may internet access. Ang tugon ng mga labels? Ang tanging alam nilang paraan – mga kaso sa korte. Noong 2001, napilitan ang Napster na magsara dahil sa isang espesyal na asosasyon, pero hindi na maibabalik ang teknolohiya sa bote. Sumunod ang BitTorrent, Limewire, at Pirate Bay. Ang Pirate Bay pa nga ay galing sa Sweden, at ito ay mahalagang detalye. Ang Sweden noong dekada 2000 ay isa sa mga sentro ng kultura ng piracy. Dito rin nagmula ang Spotify. Noong 2003, inilunsad ng Apple ang iTunes. 99 cents kada kanta, $9.99 kada album. Sa technical at business standpoint, ito ang tamang sagot – ang unang maginhawa at legal na paraan para bumili ng digital music. Nakakuha ng pera ang mga labels, pero hindi nila agad napansin ang isang strategic na problema: ibinigay ng mga labels ang kontrol sa distribusyon sa Apple. Ang iTunes ang naging bagong pinto sa pagitan ng musika at mga tagapakinig, pero ngayon, si Steve Jobs na ang may-ari ng pinto. At hindi lang 'yun, nilabas din ng Apple ang pinakasikat na device noon – ang iPod, na kayang mag-imbak ng 100+ kanta sa isang maliit na gadget. Para sa panahong iyon, parang mahika! Sa pagdating ng 2010, ang global music sales ay bumaba mula $25 bilyon patungong $15 bilyon. Nawala ang 40% ng buong market sa loob ng 10 taon. Ang mga labels ay nasa state of panic: nagsasampa sila ng kaso sa mga users, naglo-lobby sila para sa mga batas sa copyright. Pero ang nakakaintriga, ang industriya na nawawalan ng bilyon-bilyon ay patuloy na lumalaban sa sintomas, imbes na sa sanhi. Ang sanhi? Mas maganda ang pirated service kaysa sa legal – libre, agad-agad, kahit anong kanta, walang restrictions. Walang korte sa mundo ang makakapagpaganda sa bayad at mahirap na paraan kaysa sa libre at madaling paraan. Tanging isang competitive product lang ang makakagawa nito. At si Daniel Ek,

Ang Teknolohikal na Milagro: Paano Naging Mas Mabilis ang Spotify Kaysa sa mga Pirata?

Noong nagsimula si Ek sa Spotify noong 2006, ang pinakamalaking problema ay hindi ang mga lisensya o pera. Ang pinakamalaking problema ay teknikal: paano gagawing instant ang pagpapatugtog ng musika, mas mabilis pa sa pirated content, mula sa kahit anong device, at walang kailangang i-download muna? Ang solusyon ay simple, elegante, at medyo ironic: ginamit nila ang parehong teknolohiya na ginagamit sa piracy, at in-apply nila ito sa legal na content. Ang peer-to-peer (P2P) architecture ay ang direktang koneksyon sa pagitan ng mga device ng users nang walang central server. Ito mismo ang ginagamit ng BitTorrent. Kapag nakikinig ka ng kanta sa early Spotify, kasabay nito, nagiging source ka rin ng mga bahagi ng kantang iyon para sa iba pang listeners. Sabay kang receiver at source ng data. Nababawasan ang load sa servers ng Spotify. Karamihan sa traffic ay galing mismo sa mga users. Ibig sabihin, milyon-milyong streams ang kaya nilang i-serve nang halos walang gastos sa data transfer. Pero ang pinakamahalaga, ang delay. 265 milliseconds lang mula sa pagpindot ng 'Play' hanggang sa simula ng playback. Mas mabilis pa sa reaksyon ng tao. Ang iTunes at iba pang legal stores ay unang dina-download muna ang buong kanta bago ito patugtugin. Maaaring tumagal ito ng segundo o minuto sa mabagal na internet. Ang Spotify, instant ang playback, na lumilikha ng ibang-ibang pakiramdam sa produkto. Ang pangalawang teknikal na solusyon ay ang codec. Pinili ng Spotify ang OGG Vorbis imbes na ang karaniwang MP3. Ang dahilan: ang MP3 ay may patent, kaya kailangan ng bayad para gamitin ito. Ang Vorbis ay open standard, libre gamitin. Bukod pa doon, sa parehong data rate, mas maganda ang kalidad ng tunog ng Vorbis. Mahalaga ito para sa mga tao na sanay sa pirated MP3s. Mas maganda pa rin ang tunog ng Spotify. Kalaunan, noong lumaki na ang Spotify at nagkaroon ng sapat na pondo para sa proper server infrastructure, lumipat sila sa CDN (Content Delivery Network) – isang network ng mga servers na naka-distribute geographically para mas mabilis ang delivery ng content mula sa pinakamalapit na lokasyon. Hindi na gaanong mahalaga ang P2P architecture, pero ito ang nagbigay sa Spotify ng kakayahang makipagkumpitensya sa mga pirata sa kanilang sariling larangan noong wala pa silang sapat na pera para sa kumpletong infrastructure.

Pakikipag-usap sa Diyablo: Paano Kumuha ng mga Lisensya?

Ang unang dalawang taon ng Spotify ay ang pinakamahirap sa kasaysayan nito, kahit na hindi ito alam ng marami. Bakit? Dahil sa mga panahong ito, hindi pa naglalabas ng produkto ang Spotify at hindi pa sila kumukuha ng users. Nakikipag-usap sila sa mga record labels, na kung wala, wala talagang music service na mabubuo. Para sa mga labels, ang streaming ay parang kabaliwan. Pumupunta si Daniel Ek sa kanila na may alok na magliligtas sa industriya, pero para sa mga labels, para siyang magnanakaw na dumating para mang-agaw. Bumibisita si Ek sa Universal, Sony, Warner, at EMI, at bawat isa sa kanila ay pareho ang sinasabi: 'Nakakita na kami ng mga internet companies na nangangako ng ginto. Ang Napster nangako... Lahat ng pangako ng internet ay nauuwi sa pagkalugi natin.' May negatibong karanasan na ang mga labels, hindi sila nagtitiwala sa sinuman sa digital world. Ang argumento ni Ek ay simple at direkta: 'Ang piracy ang pumapatay sa inyo ngayon. At ito ay isang katotohanan na hindi niyo na kayang baguhin. Ang inaalok ko ay ang pinakamagandang karanasan, na babayaran ng mga tao. Kung sasama kayo sa akin, o lalo lang lalaki ang lugi niyo.' At ipapakita niya ang produkto nang live – isang gumaganang app na instant nagpapatugtog ng musika. Unang pumirma ang Universal. Sinasabi na ang live demo ang nagtrabaho. Nakita ng mga tao mula sa Universal ang totoong produkto, na mas mabilis at mas maginhawa kaysa sa kahit anong nasa market. Naisip nila na hindi ito isa lang sa mga kwentong galing sa Silicon Valley. Pagkatapos ng Universal, sumunod na rin ang iba. Pero may isang mahigpit na kondisyon: walang freemium. Ang freemium ay isang business model kung saan ang basic service ay libre, at ang advanced features ay may bayad. Gusto ng mga labels ay bayad lang na service, kontrol sa monetization mula sa unang araw. Ang lohika nila: minsan na nilang ibinigay ang kontrol sa Apple, at ayaw na nilang maulit ang pagkakamali. Nagtayo ng pwesto si Ek para sa freemium. Ito ay isang prinsipyong posisyon: kung walang libreng level, hindi makakalaban ang Spotify sa piracy, dahil libre ang binibigay ng mga pirata. At ang tanging paraan para ilipat ang mga tao ay bigyan muna sila ng pakiramdam sa produkto, bago sila i-convert bilang nagbabayad. Pumayag ang mga labels, kahit may pag-aalinlangan. Isa pang magandang hakbang na nakatulong para maisara ang mga deal: binigyan ng shares ang mga labels kapalit ng mga lisensya. Naging shareholders sila ng Spotify, na may malaking interes sa tagumpay ng serbisyo. Ngayon, may direkta silang financial na dahilan para gusto nilang lumaki at tumaas ang halaga ng Spotify. Noong Oktubre 2008, inilunsad ang Spotify sa anim na bansa sa Europa, invitation-only at para sa limitadong bilang ng users. Ang invitation system ay kailangan: kailangan nilang subukan kung kakayanin ng infrastructure ang load bago buksan sa lahat. Ang mga nakasama sa unang batch, pare-pareho ang kwento: 'Parang mahika. Bubuksan mo ang app, ilalagay mo ang pangalan ng